Thứ ba, ngày 20 tháng 8 năm 2019

HÌNH ẢNH ANH BỘ ĐỘI TRONG THƠ CA CÁCH MẠNG VIỆT NAM

Anh bộ đội, người chiến sĩ, chú giải phóng quân..., nhiều tên gọi khác nhau, song tất cả chỉ là một - đó là anh, "anh bộ đội cụ H". Không biết từ bao giờ, nhân dân ta yêu anh bộ đội như yêu quý người thân. Có lẽ, vì ta yêu cái lý tưởng cao đẹp: “Trung với nước, hiếu với dân, sẵn sàng chiến đấu và hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội...” (Chủ tịch Hồ Chí Minh).

Không phải ngẫu nhiên mà văn học Cách mạng Việt Nam có một khối lượng tác phẩm lớn dành riêng cho đề tài người lính và chiến tranh. Chúng ta cùng điểm lại hình ảnh anh bộ đội cụ Hồ trong thơ ca Cách mạng Việt Nam qua hai cuộc kháng chiến thần thánh của dân tộc để càng yêu mến hơn, tự hào hơn về anh - người con của đất Việt với lí tưởng: “Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh”.

I.  Từ kháng chiến chống pháp:

          Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đầy gian khổ mà anh dũng, thơ ca đã ghi lại một cách sinh động và chân thực về hình tượng người lính trong chiến trường. Họ là những người lính xuất thân từ nông dân, chất phác và bình dị. Các anh là con của nhân dân. Sinh ra, lớn lên từ ruộng đồng, từ đất mẹ yêu thương:           

                   “Quê hương anh nước mặn đồng chua

                   Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá

 (Đồng chí - Chính Hữu)

          Đặc điểm nổi bật ở các anh bộ đội của chúng ta là tinh thần quả cảm, vượt lên mọi gian lao, nguy hiểm. Các anh là những người  đứng trên tuyến đầu của cuộc kháng chiến ác liệt, sẵn sàng hy sinh:

 “Những đồng chí chèn lưng cứu pháo

Nát thân nhắm mắt còn ôm"

 (Hoan hô chiến sỹ Điện Biên - Tố Hữu)

          Lạc quan, dũng cảm, tình đồng đội keo sơn, là các anh, những người lính cụ Hộ, xả thân vì Tổ quốc. Hình ảnh của các anh là hình ảnh đẹp tuyệt vời của một dân tộc anh hùng:

                   “Rất đẹp hình anh lúc nắng chiều

                   Bóng dài trên đỉnh dốc cheo leo”

(Lên Tây Bắc - Tố Hữu)

         

          Dân tộc Việt Nam kết thúc cuộc trường chinh chống thực dân Pháp xâm lược. Nhưng, niềm vui chưa trọn vẹn khi miền Nam thân yêu còn oằn mình dưới gót giày xâm lược của đế quốc Mĩ. Các anh lại lên đường vào với miền Nam, bước vào một cuộc trường chinh mới...

II. Đến kháng chiến chống Mĩ:

          Vẫn là các anh bộ đội áo nâu chống Pháp trước kia, và hôm nay các anh lại tiếp tục xông pha trên chiến trường với kẻ thù mới: tàn bạo, hung ác hơn, vũ khí tối tân, hiện đại hơn. Buổi đầu cuộc kháng chiến chống Mĩ những năm 60, trang bị vẫn còn rất thô sơ, nhưng tư thế của các anh hiện lên thật hiên ngang, bất khuất:

                   “Hỡi người anh giải phóng quân

                   Hai mươi năm chẳng dừng chân trên đường

                   Vẫn đôi dép lội chiến trường

                   Vẫn vành mũ lá coi thường hiểm nguy”

(Tiếng hát xuân sang - Tố Hữu)

    

          Anh bộ đội đánh Pháp ngày xưa chưa có được chiếc mũ tai bèo như anh giải phóng quân đánh Mĩ:

                   “Ôi cái mũ vải mềm dễ thương như một bàn tay nhỏ

                   Chẳng làm đau một chiếc lá trên cành

                   Sáng trên đầu như một mảnh trời xanh

                   Mà xông xáo, mà tung hoành ngang dọc"

                  

 (Bài ca mùa xuân 1968 - Tố Hữu)

         

          “Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước, mà lòng phơi phới dậy tương lai”. Đấy là mục đích, là lý tưởng của cuộc đời anh giải phóng. Đánh giặc, có ai nghĩ đó là công việc nhẹ nhàng?! Thế mà các anh lại xem đó là chuyện thường, là niềm vui. Phạm Tiến Duật trong “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” đã tái hiện lại hình ảnh người chiến sĩ lái xe thật ung dung, yêu đời, đầy chất lính.

         Thơ ca viết về các anh là vô cùng. Không bút mực nào có thể viết hết về anh.Cả dân tộc tôn vinh các anh, thế giới nghiêng mình trước các anh, nhân dân đời đời ghi nhớ, ca ngợi các anh.... Giữa cuộc sống thanh bình, hạnh phúc của hiện tại, chúng ta càng nhớ, càng biết ơn các anh - anh bộ đội cụ Hồ, người con yêu trong lòng của các thế hệ  nhân dân Việt Nam!

 


Hoàng Thị Hải Yến
Tập tin đính kèm :


Thông tin đã đăng